Fren Diski Nasıl Çalışır ?

Fren Diski Nasıl Çalışır ?

 

Bilindiği üzere modern arabaların neredeyse tamamı disk fren sistemini kullanır. Bu seklide kullanılmasının sebebi isminden de anlaşılacağı gibi aracı yavaşlatmak veya durdurmak için tekerleğe bağlı diskleri kullanmasıdır.

 
Kampanalı fren sistemlerine kıyasla durdurma gücü daha yüksek ve ağır kullanım şartlarında bile aşırı ısınmamasıdır.

Çalışma prensibi basit gözükse de karmaşık bir rol oynar. Her fren sistemi sahibini, değişim zamanının geldiğiyle ilgili uyaran sensörlerle uyarır.

 

Motosikletlerin de fren sistemi arabalarla aynıdır.

 

Hepimizin bildiği gibi fren pedalına uygulanan güç bütün tekerlekleri durdurmak için yeterli değildir.

Frene bastığınız zaman hidrolik sistem gücü katlar ve bunu fren pedlerine gönderirir, genel prensip olarak aracın sürtünme durumunu göz önünde bulundurur. Pedala basılınca güç güçlendirici vasıtasıyla pistonlara iletilir. Sonrasında piston pedleri tekerleğe doğru iter ve aracı durdurmak yada yavaşlatmak için sürtünmeyi sağlar. Burada açığa çıkan kinetik enerji sonrasında ısıya dönüşür. Piyasada birçok çesit disk fren markaları mevcuttur.

 

Disk Fren Bileşenleri:

 

  • Çark: Bunlar tekerleğin dönmesini sağlayan tekerleğe monte edilmiş çarklardır, döküm demirden yapılır ama üst segment arabalarda karbon seramik çarklar da kullanılır. Bunlar daha iyi enerji dağıtımı için delinebilir.

 

  • Fren Pedleri: Disk fren sisteminin diğer bileşenlerinden biri de fren pedleridir. Bu çarkın içine itilen otomobil parçasıdır. Sonuç olarak sürtünmeyi sağlayıp aracı durdurur ya da yavaşlatır. Pabuç denilen metal bir parcası ve bağlı olduğu balata vardır. Bu balatan çark ile temas eder ve kullanıldıkça eskir. Balatalar üc farklı materyalde yapılır; organik, seramik ve yarı metal.

 

  • Piston: Her araçta hidrolik sisteme bağlı bir silindir vardır. Bu pistonun görevi sürücü her frene bastığında pedleri çarka itmektir. Bazı fren sistemlerinde iki pedi de hareket ettiren bir piston varken bazılarında her iki tarafta da piston vardır, bunlar genelde daha güçlü fren yapılması için spor arabalarda bulunur.

 

  • Fren Kaliperi/Kompas:  Bunlar çarkın üstüne oturup piston ve pedleri tutan kılıflardır. İki çeşit kaliper mevcuttur; sabit ve sabit olmayan. Sabit olmayan kaliper çarkın üzerinde dolaşır ve tek tarafında piston vardır. Sabit kaliperler ise bir noktaya vidalanmıştır ve çarkın her iki tarafında da piston vardır.

 

Bakım ve Arıza Tespiti:

Pedleri ve çarkı yıpranmaya karşı belli aralıklarla incelemek iyi bir fikirdir. Tamirciniz inceleme yapıp tamir ya da değişikliği gerekli olduğu zaman yapabilir. Bu incelemelerde yağ değişimi gerekliliğine de baktırmak önerilir. Bu sizin güvenliğinizi artırır ve ileride oluşabilecek pahalı tamirlerden korur. Frenlerinizin iyi durumda olması başkalarına çarpma riskinizi azaltır.

 

Bir Sonraki Yazı